Bir müşteriyle tahsilat görüşmesi yaparken elinizdeki en güçlü belge cari hesap ekstresidir. Hangi faturanın kesildiğini, hangi ödemenin geldiğini ve bugün ne kadar borç kaldığını tarih sırasıyla gösterir. Tartışmayı "bize göre, size göre" olmaktan çıkarır.
Cari hesap ekstresi nedir?
Cari hesap ekstresi, bir müşteri ya da tedarikçiyle belirli bir tarih aralığında yapılan bütün işlemlerin tarih sırasıyla dökümüdür. Faturalar, tahsilatlar, iadeler, çekler ve diğer hareketler tek tek listelenir; her satırdan sonra güncel bakiye görünür.
Mantık, bankanın gönderdiği hesap ekstresiyle aynıdır. Fark, banka ekstresinin bir banka hesabındaki hareketleri, cari hesap ekstresinin ise iki firma arasındaki ticari ilişkiyi göstermesidir.
Ekstrede neler bulunur?
- Tarih: İşlemin kayıt tarihi.
- Belge türü ve numarası: Fatura, tahsilat makbuzu, iade faturası, çek gibi.
- Açıklama: İşlemin kısa tanımı.
- Vade: Faturaların ödeme tarihi. Her ekstrede bulunmaz ama tahsilat için çok değerlidir.
- Borç ve alacak: İşlemin tutarı, hangi yönde olduğuna göre ilgili sütunda.
- Bakiye: O satıra kadarki toplam durum ve yönü (borç ya da alacak).
Örnek cari hesap ekstresi
Aşağıdaki ekstre, satıcının kayıtlarında bir müşterinin hesabını gösteriyor:
| Tarih | Belge | Açıklama | Vade | Borç | Alacak | Bakiye |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 01.09 | Devir | 50.000 B | ||||
| 05.09 | FTR-101 | Satış faturası | 05.10 | 30.000 | 80.000 B | |
| 15.09 | TAH-55 | Havale | 40.000 | 40.000 B | ||
| 20.09 | IAD-12 | İade faturası | 5.000 | 35.000 B | ||
| 25.09 | FTR-118 | Satış faturası | 25.10 | 25.000 | 60.000 B | |
| 30.09 | ÇEK-7 | Alınan çek, vadesi 30.11 | 20.000 | 40.000 B |
Ekstre nasıl okunur?
Bakiyenin yönü. "B" borç bakiyesi demektir: satıcının kayıtlarında müşteri satıcıya 40.000 TL borçludur. Aynı ilişkinin müşteri tarafındaki ekstresi bunun aynası olur ve 40.000 TL alacak bakiyesi gösterir.
Çeke dikkat. 30 Eylül'de alınan 20.000 TL'lik çek bakiyeyi düşürmüştür, ama para henüz tahsil edilmemiştir; çekin vadesi 30 Kasım'dır. Bakiye 40.000 TL görünse de tahsilat riski aslında 60.000 TL'dir. Çekler ve senetler ayrıca izlenmelidir.
Vade sütunu. Açık faturaların vadesi, hangi tutarın gecikmede olduğunu gösterir. Ekstre tarih sırasıyla ilerler, gecikmeyi ise vade gösterir. Gecikmeyi tutara göre gruplamak için yaşlandırma raporu kullanılır.
Müşteriye ne zaman gönderilmeli?
- Hatırlatma mesajlarıyla birlikte: Özellikle e-postada ekstreyi eklemek, müşterinin hangi faturanın açık kaldığını kendi kayıtlarıyla hemen karşılaştırmasını sağlar. Hazır mesajlar için mesaj şablonları rehberimize bakabilirsiniz.
- Ay sonunda: Düzenli ekstre gönderimi, farkların birikmeden fark edilmesini sağlar.
- Mutabakat sırasında: Mutabakat mektubunun ekidir.
- İtiraz geldiğinde: "Bu fatura bize ulaşmadı" ya da "ödemiştik" itirazlarında konuşmanın ortak zeminidir.
Gönderirken dikkat edilecekler
- Devirle başlayın. Ekstre bir açılış bakiyesiyle başlamalı; aksi halde müşteri toplamı kendi kayıtlarıyla eşleştiremez.
- Kapamaların güncel olduğundan emin olun. Gelen ödemeler doğru faturalarla eşleştirilmemişse ekstre doğru bakiyeyi gösterse bile hangi faturanın açık olduğu karışır.
- Vade sütununu ekleyin. Tahsilat için gönderilen bir ekstrede vade bilgisi müşterinin önceliklendirmesini kolaylaştırır.
- PDF olarak gönderin. PDF, düzenlenebilir bir tabloya göre değiştirilmeye daha kapalıdır ve her cihazda aynı görünür.
- İletişim kişisi yazın. Sorusu olan muhasebe çalışanının kime ulaşacağı belli olsun.
Ekstre ile mutabakat arasındaki fark
Ekstre bilgilendirir; hareketleri ve bakiyeyi gösterir. Mutabakat ise teyit ister; karşı taraftan "bu bakiyede anlaşıyoruz" yanıtı bekler. Ekstre, mutabakatın en önemli ekidir. Adımları ve hazır mektup için cari hesap mutabakatı rehberimize bakın.
Tahsilat Radar ile ekstre gönderimi
Tahsilat Radar, ERP'deki hesap hareketlerinden hesap ekstresini hazırlar. Ekstre; açılış bakiyesi, tarih, fiş no, tür, açıklama, borç, alacak ve yürüyen bakiyeyle seçtiğiniz tarih aralığı için PDF olarak üretilir; dövizli hareketler için döviz kolonları da yer alır. DİA'da DİA'nın kendi ekstre çıktısı kullanılır.
Ekstre tahsilat mesajıyla birlikte gönderilebilir: e-postada PDF eki, WhatsApp ve SMS'te 72 saat geçerli bir bağlantı olarak gider. e-Fatura bağlantısı tıklandığında fatura görüntülenir; birden fazla faturada önce liste açılır. Gönderilen her mesaj cari kartının aksiyon geçmişine kullanıcı, tarih ve kanalıyla düşer.
Ekstre gönderimini kendi ERP verinizle görmek ister misiniz? Demo planlayın.
Önce ekranlara bakmak isterseniz: ekran turu →
← Tüm blog yazıları